Hồ Xuân Hương
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên một nữ sĩ nổi tiếng của Việt Nam: Hồ Xuân Hương là tên một nhà thơ Nôm xuất sắc, sống vào khoảng cuối thời Hậu Lê, đầu thời Nguyễn. Bà được mệnh danh là "Bà chúa thơ Nôm".
- Biểu tượng của văn chương trào phúng và tư tưởng nữ quyền: Tên tuổi Hồ Xuân Hương gắn liền với phong cách thơ độc đáo, sắc sảo, dám lên tiếng đả kích các hủ tục và sự bất công trong xã hội phong kiến, đặc biệt là số phận người phụ nữ.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Thơ của Hồ Xuân Hương được đánh giá rất cao về nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ dân tộc.
- Nhiều nhà nghiên cứu đã dành cả đời để tìm hiểu về cuộc đời và sự nghiệp của Hồ Xuân Hương.
Các cách sử dụng nâng cao
"Thơ Hồ Xuân Hương": Chỉ toàn bộ các sáng tác thơ Nôm được cho là của bà, nổi tiếng với tính trào phúng, ẩn dụ tinh tế và tư tưởng phản kháng.
- Thơ Hồ Xuân Hương thường chứa đựng những ý tứ sâu xa, vừa thanh vừa tục.
"Phong cách Hồ Xuân Hương": Chỉ đặc trưng nghệ thuật thơ độc đáo, táo bạo, sắc sảo và đầy ẩn ý, thường nhắm vào các đối tượng đáng chê trách trong xã hội.
- Nhà thơ trẻ đó chịu ảnh hưởng khá rõ nét từ phong cách Hồ Xuân Hương.
Biến thể và từ gần giống
- Bà chúa thơ Nôm: Danh hiệu tôn vinh Hồ Xuân Hương, khẳng định vị trí hàng đầu của bà trong nền thơ ca viết bằng chữ Nôm của Việt Nam.
- "Bà chúa thơ Nôm" là danh hiệu xứng đáng cho tài năng của Hồ Xuân Hương.
Từ đồng nghĩa
- Nữ sĩ họ Hồ: Cách gọi trang trọng, có tính văn chương.
- Xuân Hương: Cách gọi tắt thân mật, quen thuộc khi nhắc đến bà trong văn chương và đời sống.
Thành ngữ, tục ngữ liên quan
(Không có thành ngữ, tục ngữ phổ biến nào trực tiếp sử dụng tên riêng "Hồ Xuân Hương". Tuy nhiên, cuộc đời và thơ ca của bà thường được liên tưởng đến các ý niệm về số phận tài hoa bạc mệnh.) - Hồng nhan đa truân: Chỉ số phận gian truân, lận đận của những người phụ nữ tài sắc, thường được dùng để nói về cuộc đời Hồ Xuân Hương. - Cuộc đời Hồ Xuân Hương khiến người đời sau không khỏi thở dài về nỗi "hồng nhan đa truân".
- Nữ sĩ độc đáo khoảng cuối đời Hậu Lê, không rõ năm sinh, năm mất.Thân phụ bà là Hồ Phi Diễn, quán làng Quỳnh Đôi, huyệt Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An; sau ra ngụ ở phường Khán Xuân, ở gần vườn thảo cầm Hà Nội, thuộc huyện Vĩnh Thuận (nay thuộcThủ đô Hà Nội)
- Bà kém nhan sắc, nhưng duyên dáng mặn mà, thêm nổi tiếng văn chương nên rất nhiều trang phong lưu tài tuấn ngấp nghé. Tuy nhiên đường chồng con của bà rất không may. Trước lấy lẽ ông Phủ Vĩnh Tường, sau cùng cam phận bé mọn khi bước đi bước nữa vơí Cai tổng Cóc
- Hồng nhan đa truân, tài tình mạng bạc, có lẽ do đó mà hầu hết các bài thơ của bà đều chua chát, khinh mạn mọi giới, và dùng toàn những vận hiểm hóc
- Đối thủ của bà trên trường văn bút, xướng họa thi ca, có lẽ chỉ một Phạm Đình Hổ là khiến được bà mến phục phần nào (X. Phạm Đình Hổ)
- Thơ bà được truyền tụng nhiều và đều thật hay. Cho nên từ trước đến nay, thân thế và văn chương của bà được nhiều người phổ biến trên hàng mấy mươi bài báo, trên 10 quyển sách đã xuất bản. Hầu hết đều thương cảm cuộc đời bà, mà cũng có lắm người không chịu được giọng thơ chớt nhả của bà, vì thơ bà chua cay, sắc sảo nhằm đả kích bọn trưởng giả